Slotkwartier herontwikkeling

In het Slotkwartier in Egmond aan den Hoef stond ooit de grootste en mooiste burcht van Holland: het stamslot van de Heren (later Graven) van Egmont. Er staan 6 rijksmonumenten in het Slotkwartier. Onder andere de fundamenten van het kasteel en de nog steeds bestaande Slotkapel uit 1433.

Lamoraal van Egmont is de bekendste eigenaar van het kasteel geweest, zelfs tot ver over de landsgrenzen. Zijn standbeeld staat trots in de gracht van zijn kasteel. Na jaren van planvorming is gestart met de herontwikkeling. Het Slotkwartier moet een aantrekkelijke plek worden waar bezoekersbezoekers (lokaal en toeristen) komen om iets mee te krijgen van de bijzondere geschiedenis.

Slotweg 44 en Hoeve Overslot waren beide bouwkundig in slechte staat. Installaties voor bijvoorbeeld de verwarming zijn versleten of niet aanwezig. Daarom restaureren we beide rijksmonumenten grondig. In maart 2023 is gestart met deze werkzaamheden. Na een uitgebreide aanbesteding is Pronk Bouw geselecteerd als gekwalificeerd restauratie aannemer. Naar verwachting zijn de werkzaamheden rond maart 2024 klaar. Begin 2025 zijn deze werkzaamheden afgerond. 

In een deel van Hoeve Overslot is een podium voor kleinkunst gehuisvest. Het college besloot al eerder dat Stichting Hafre dit mag exploiteren. 

Tijdens de werkzaamheden is het pand van binnen verduurzaamd, gerestaureerd, van geluidsisolatie voorzien en beter geklimatiseerd. Zodat het duurzaam als podium voor kleinkunst gebruikt kan worden. 

Keuze voor Proeverij Egmont

Voor de exploitatie van het overige deel van de hoeve en voor het naastgelegen pand, Slotweg 44, is in 2021 een openbare inschrijving gestart. Aan de hand van beoordelingscriteria behaalde Proeverij Egmont de meeste punten. Om ook over een onafhankelijk advies te beschikken, is aanvullende een externe toetsing gedaan. Een externe partij beoordeelde de 3 inzendingen aan de hand van de gunningscriteria. Ook bij deze externe toetsing is Proeverij Egmont als beste beoordeeld.

Exploitatieplan Proeverij Egmont

Proeverij Egmont wil de hoeve exploiteren in samenhang met de locatie aan de Weg over de Bisschop, waar zij het bier brouwen. De inrichting krijgt een sterke link met de brouwerij, namelijk een proeflokaal met een historische uitstraling. Er worden biologische maaltijden geserveerd. In de activiteiten wordt een relatie gezocht met lokale ondernemers en initiatieven. 

Er zijn klachten geweest van geluidsoverlast door het terras bij de Proeverij. Op dit moment is er daarom geen terras geopend. Met alle betrokken partijen is er overleg om te kijken op welke manier een terras mogelijk is, waarbij recht wordt gedaan aan de zorgen en belangen van betrokkenen.

Slotweg 44 is een pand uit 1606 (misschien zelfs ouder) met voor Egmond boeiende en bijzondere elementen. Gezocht wordt naar een ondernemende exploitant om bijvoorbeeld een lunchroom of ijssalon te starten. We verwachten hier in 2026 mee te kunnen starten.

De voormalige school en raadhuis heeft en krijgt een belangrijke functie in het vertellen van de verhalen over het gebied. De restauratie en herbestemming van de panden is inmiddels gereed. Inmiddels vormt het Huys Egmont als cultuurhuis een centrale plek. In het bezoekerscentrum wordt expositie van hoog niveau verder ontwikkeld. Bezoekers krijgen een beeld van de geschiedenis van het slot, de familie Van Egmond en de omgeving. Daarnaast is er een vestiging van de bibliotheek aanwezig.

Er wordt gewerkt aan een overkoepelende stichting voor het Slotkwartier. Daarin werken de partijen die nu al en straks in het Slotkwartier actief zijn, met elkaar samen aan de promotie van het gebied. Door activiteiten goed op elkaar af te stemmen, ontstaat een interessant programma voor inwoners en bezoekers. Samen met de aangestelde kwartiermaker wordt hier vanaf begin 2026 verder aan gewerkt.

De openbare ruimte rondom het Slotkwartier krijgt ook een nieuwe inrichting. Er wordt een plan uitgewerkt voor bijvoorbeeld het groen en (fiets) parkeren. Omwonenden en belanghebbenden worden uitgenodigd om mee te denken over dit plan. Het terras achter Proeverij Egmont valt hier niet onder, omdat we daarvoor een apart overleg voeren met betrokken partijen.

Voor het Slotkwartier diende de gemeente een aanvraag in bij de Erfgoed Deal, een samenwerkingsverband tussen de rijksoverheid, gemeenten, provincies en maatschappelijke organisaties die actief zijn in de ruimtelijke ordening en erfgoedzorg. Vanuit dit samenwerkingsverband wordt financieel bijgedragen aan aansprekende voorbeelden van plekken die gaan veranderen en waar erfgoed een rol van betekenis kan spelen. Deze aanvraag is toegekend en er wordt een bedrag van € 490.000 beschikbaar gesteld.

Half 2024 is met betrokken partijen het opstellen van een Masterplan voor het Slotkwartier opgesteld. In mei 2025 heeft de volledige gemeenteraad van Bergen ingestemd met dit Masterplan en heeft aanvullend budget beschikbaar gesteld voor de uitvoering van het Masterplan. 

Daarnaast zetten we in op coördinatie van activiteiten en communicatie, inclusief marketing, om het gebied breder onder de aandacht te brengen. De gemeente gaat de plannen in afstemming met alle betrokken partijen in het gebied verder uitwerken. Budget voor een kwartiermaker is begroot. Deze kwartiermaker is inmiddels aangesteld. Hij zal deze activiteiten oppakken. 

Het geld van de Erfgoed Deal gaan we daarnaast onder ander gebruiken om de vaste tentoonstelling van Huys Egmont te versterken en om de Slotfundamenten beter bereikbaar te maken. Verder is er ruimte voor versterking van de Slotkapel, Galerie de Kapberg en het kleinkunstpodium van Stichting Hafre. Van het geld kan bijvoorbeeld een podium worden aangeschaft of het graf van Nicolaas Witsen worden opgeknapt. 

Tot slot is een laatste onderdeel het doorontwikkelen van de fundamenten. Zodat deze beter beleefbaar worden. Het aanleggen van bestrating en een 2e brug zijn voorzien. Mede om cultuur gerelateerde evenementen op de fundamenten te laten plaatsvinden. In november van 2025 heeft de gemeenteraad hiervoor budget gereserveerd. Voor een voorbereiding en uitvoering in 2026 en 2027.